Zachowek to jedna z najczęstszych instytucji prawa spadkowego, która wzbudza emocje – szczególnie wtedy, gdy ktoś zostaje pominięty w testamencie. Ale nawet jeśli czujesz się pokrzywdzony decyzją spadkodawcy, musisz działać w określonym czasie. Po jego upływie możesz utracić swoje prawa.
Co to jest zachowek?
Zachowek to roszczenie pieniężne przysługujące najbliższym członkom rodziny (np. dzieciom, małżonkowi, rodzicom), którzy zostali pominięci w testamencie lub otrzymali mniej niż wynikałoby z ich ustawowego udziału w spadku.
Celem zachowku jest ochrona interesów osób najbliższych zmarłemu – nawet jeśli ten zdecydował inaczej w testamencie.
Kiedy można żądać zachowku?
Prawo do zachowku przysługuje osobie, która byłaby spadkobiercą ustawowym, ale:
-
została pominięta w testamencie,
-
została wydziedziczona (bez skutecznego uzasadnienia),
-
otrzymała znacznie mniej niż jej się należy,
-
lub spadkodawca dokonał za życia dużych darowizn na rzecz innych osób, co ograniczyło wartość masy spadkowej.
Jak długo można dochodzić zachowku? – terminy przedawnienia
To kluczowe pytanie. Polskie prawo jasno określa terminy dochodzenia zachowku w artykule 1007 Kodeksu cywilnego:
🔹 5 lat od ogłoszenia testamentu – jeśli spadkodawca pozostawił testament.
🔹 5 lat od otwarcia spadku (śmierci spadkodawcy) – jeśli nie ma testamentu, a roszczenie opiera się np. na darowiznach lub dziedziczeniu ustawowym.
Przykład:
Jeśli zmarły pozostawił testament i został on ogłoszony 10 marca 2022 r., to osoby uprawnione mają czas do 10 marca 2027 r. na dochodzenie roszczeń z tytułu zachowku.
📌 Po tym terminie roszczenie się przedawnia, co oznacza, że pozwany może skutecznie uchylić się od zapłaty – nawet jeśli faktycznie coś się należało.
Co zrobić, jeśli podejrzewasz, że przysługuje Ci zachowek?
-
Sprawdź, czy jesteś uprawniony – np. czy jesteś zstępnym (dzieckiem, wnukiem), małżonkiem lub rodzicem spadkodawcy.
-
Ustal, czy testament istnieje i kiedy został ogłoszony.
-
Policz, ile wynosi Twój udział ustawowy i ile faktycznie dostałeś z majątku.
Roszczenie o zachowek nie trwa wiecznie. Masz na to tylko 5 lat, a termin ten liczy się od ogłoszenia testamentu lub otwarcia spadku. Im szybciej podejmiesz działanie, tym większa szansa na skuteczne dochodzenie swoich praw.
Jeśli potrzebujesz pomocy w sprawie zachowku zapraszamy do konsultacji z naszą Kancelarią– pomożemy ustalić termin przedawnienia i przygotować wezwanie do zapłaty lub pozew.
#zachowek #spadek #adwokatmyszkow #adwokatzarki #adwokatzawiecie #pozew #dziedziczenie